Logopedie
* Let op: Wietske Dijken is gestopt met haar logopediepraktijk. De praktijk is overgegaan naar Fysio Twenterand en cliënten kunnen nu daar terecht. Emma de Wit, logopedist, is haar opvolgster.
Contact met Emma de Wit

Wat is logopedie?

Communicatie

Goede communicatieve vaardigheden zijn van belang voor het jonge kind, maar ook voor volwassenen. Het is meer dan spraakles alleen. Logopedisten onderzoeken, begeleiden en behandelen kinderen en volwassenen met diverse stoornissen op het gebied van taal, spraak,  gehoor, stem,  mondgedrag, eten en drinken,  Er is samenwerking met de huisarts, specialist of tandarts, maar ook met fyisiotherapeut, psycholoog, orthopedagoog, leerkracht, intern- en ambulant begeleiders op scholen etc..

Taal

Wat is TOS?
Een taalontwikkelingsstoornis is een neurobiologische ontwikkelingsstoornis die erfelijk kan zijn. De precieze oorzaak is nog onbekend. Kinderen met TOS hebben moeite met taal. Het kind heeft problemen bij het spreken en/of het begrijpen van taal, lezen en schrijven. Wanneer er al taalproblemen in de familie voorkomen, is de kans op TOS groter.

Hoe herken je TOS?

Klik voor meer informatie over TOS

Taal bij kinderen en volwassenen

Kinderen

Taalontwikkeling is het leren begrijpen en gebruiken van klanken, woorden en zinnen. De taalontwikkeling start al bij de geboorte. Sommige kinderen ontwikkeling zich langzamer of anders in vergelijking met leeftijdsgenoten. Er kunnen problemen ontstaan in de taalproductie (klanken, actieve woordenschat, zinsbouw, gebruik van grammaticale regels, verhaalopbouw) en/of in het taalbegrip (passieve woordenschat en begrijpen van woorden, zinnen en verhalen). Naast mondelinge taalproblemen bestaan ook problemen met de schriftelijke taal. Het gaat hier om kinderen met lees- en/of spellingsproblemen.

Volwassenen

Ook bij volwassenen kunnen problemen ontstaat in de taal. Afasie is een taalstoornis, veroorzaakt door bijvoorbeeld een beroerte (CVA), een hersentumor, maar ook en ongeval of andere aandoening. Afasie ontstaat door problemen met het spreken, het lezen en het schrijven. De mate en ernst van de problemen met taal verschillen per afasiepatiënt. Sommige patiënten hebben veel moeite met het begrijpen van de taal, andere patiënten ervaren door bijvoorbeeld woordvindingsproblemen moeite met het spreken van de taal. Ook het lezen en schrijven kunnen moeilijkheden geven. De logopedist helpt om het begrijpen, spreken, lezen en schrijven te verbeteren. Ook kunnen er voor de patiënt en zijn omgeving communicatiehulpmiddelen worden ingezet. De logopedist zal dan begeleiding bieden.

Klik voor meer informatie over dyslexie

Spraak

Bij de spraakontwikkeling gaat het om het leren uitspreken van spraakklanken.
We spreken van een spraakstoornis als iemand bepaalde klanken niet goed kan maken. Zo’n stoornis ontstaat vaak al op jonge leeftijd. Een kind praat bijvoorbeeld door de neus, het stottert of het kan bepaalde letters niet uitspreken.
Een spraakstoornis kan op verschillende manieren ontstaan, bijvoorbeeld door een gehemeltespleet.  Het kan ook zijn dat kinderen de spieren van hun mond niet goed gebruiken of dat er sprake is van slechthorendheid.
De sociaal-emotionele ontwikkeling kan  beïnvloed  worden door de slechte verstaanbaarheid.
Spraakstoornissen komen niet alleen voor bij kinderen. Ook volwassenen kunnen een spraakstoornis hebben, bijvoorbeeld ten gevolge van neurologische aandoeningen. Broddelen en stotteren zijn ook spraakstoornissen die we bij volwassenen tegen komen.

Stem

Iemand die stemklachten heeft, heeft bijvoorbeeld last van heesheid. De klachten kunnen een functionele of een organische oorzaak hebben.
Bij een functionele oorzaak is er meestal sprake van verkeerd stemgebruik. De klachten ontstaan mogelijk door langdurig overbelasten, het gebruiken van ‘rare’ stemmetjes, veel schreeuwen etc. Er kan heesheid ontstaan, een vermoeid gevoel in de keel, keelpijn en veel neiging tot kuchen en schrapen.
Als organische oorzaak komen het meest knobbeltjes op de stembanden voor. De KNO-arts kan hier uitsluitsel over geven.
In de behandeling wordt door oefening gewerkt aan verbetering van de kwaliteit en het gebruik van de stem. Medicatie of  behandeling door de KNO-arts behoren ook tot de mogelijkheden.

Gehoor

Klachten van het gehoor kunnen aan één of beide oren voorkomen vanaf de geboorte, maar kunnen ook op latere leeftijd ontstaan. Verminderd gehoor kan van tijdelijke aard zijn, bijvoorbeeld door een verkoudheid. Bij kinderen komt het regelmatig voor dat er bij steeds terugkerende verkoudheden gecombineerd met gehoorsvermindering  buisjes geplaatst worden door de KNO-arts.
Het komt ook voor dat het gehoor langdurig of zelfs blijvend beschadigd is. Bij verminderd gehoor kan een logopedist begeleiding geven.
Horen is nog maar de eerste stap in het proces van spraakwaarneming. Wanneer de oren kunnen ‘horen’ hoeft de spraak nog niet te worden verstaan. Nadat de oren het geluid hebben opgevangen, moet dit in de hersenen verwerkt worden tot een betekenisvolle boodschap. Dit deel van het proces wordt auditieve verwerking genoemd.
Dit zijn basisvaardigheden voor het leren lezen en spellen. In groep 1 en 2 wordt hier veel aandacht aan besteed. Moeite met auditieve vaardigheden kan invloed hebben op de ontwikkeling van het lezen en spellen.
Het Audiologisch Centrum heeft alle kennis in huis voor onderzoek op gebied van hoorproblemen. Reden waarom wij samenwerken met het Audiologisch Centrum.

Afwijkende mondgewoonten

Afwijkende mondgewoonten zijn gewoonten die negatieve gevolgen hebben voor de gebitsstand, uitspraak en het gehoor. Voorbeelden van afwijkende mondgewoonten zijn onder andere: ademen door de mond, verkeerd slikken, duim-, speen-  of vingerzuigen. Deze gewoonten beïnvloeden elkaar.
Door gebruik te maken van myofunctionele therapie kan het verstoorde evenwicht in het functioneren van de spieren in en om de mond hersteld worden. Wij gebruiken deze therapie in onze behandeling.

Klik voor meer informatie

Eten en drinken

Soms hebben kinderen moeite met eten en drinken. Ze kauwen onvoldoende en proppen het eten soms in de mond. Het eten en drinken kan ook met veel knoeien gepaard gaan. Gevolg van deze eet- en drinkmoeite kan zijn dat kinderen veel kwijlen.

Wanneer logopedie?

DTL (Directe Toegankelijkheid Logopedie)

U kunt zonder verwijsbrief van een arts naar de logopedie. Logopedie is direct toegankelijk.
Als een cliënt zonder verwijsbrief bij onze logopedist komt, vindt er een zogenaamde DTL-screening plaats. De hulpvraag van de cliënt is hierbij leidend. Tijdens deze screening bepaalt de logopedist of de cliënt met diens hulpvraag thuishoort bij de logopedist. Met andere woorden: de logopedist toetst of de hulpvraag van de cliënt behoort tot het vakgebied van de logopedie. Indien nodig informeert de logopedist de huisarts.